De la 21a ĝis la 25a rakonteto.

Iam… Mi interrompas min, Johanineto, por averti vin ke la legado de ĉi tiu rakonto eble ne multe distros vin. Unue, ĉar kvankam vi jam estas tre agrabla babilemulino, vi ne jam konas viajn literojn kaj vi tute pravas : ignoru ilin plej longe kiel vi povos, viajn literojn.

Tamen, necesos ja ke vi iam sciu legi, kompatindulino, kaj mi skribas al vi ĉi tiun paperpecon por ke, post kelka tempo, ni diru dek jaroj, kiam vi fariĝintos plenkreskinta knabineto kaj kiam mi estos preskaŭ matura viro, sed ne serioza (Dio gardu min esti serioza), vi iam diros al mi kun viaj veluraj okuloj kaj via beleta rideto :

- Mi legis la malgrandan rakonton kiun vi skribis al mi kiam mi estis tute malgranda, ĝi estas tre afabla.

Kaj mi estos tre feliĉa, ĉar maturaj viroj ŝategas kiam dekkvinjaraj knabinoj bele ridetas al ili kun veluraj okuloj. Tion dirinte, mi komencas.

Estis iam, placo de Ekstero…

Ha ! Jes, mi ankoraŭ forgesis… Mi speciale dediĉis ĉi tiun rakonton al vi, ĉar ĝi okazis ĉe placo de Ekstero, kaj ĉar la placo de Ekstero estas via placo, al vi. Ĝi cetere estas tre bela placo, kun meze bela baseno, kaj aroj da omnibusoj kaj tramoj, kiuj estigas la plej belan efikon en la mondo.

Vi scias, aŭ pli ĝuste vi ne scias, ĉar tio tute ne gravas al vi, ke kiam ni volas iri de placo Ekstero al aŭ direkte al Laurbeto, du tramoj estas elekteblaj : unu, ĉokoladkolora, kiu venas el placo de la Stelo; la alia, bela pajloflava, kiu devenas de Trokadero. Ĉar ambaŭ devas sekvi la saman trakon ĝis la sama celloko, la vojaĝanto, kun tiu indiferenteco kiun estigas la kutimo de vojaĝoj, eniras sen prefero en iun aŭ la alian.

Ĉi tiu antaŭparolo plenumita, kaj necesis ke ĝi estu, kiel diras Sro Hanoto, nun kiam li estas en la Akademio, mi komencas mian rakonton kaj mi ne plu interrompos ĝin.

Estis iam, ĉe placo de Ekstero, knabineto ĉirkaŭ dektrijaraĝa, ne jam beleta, sed jam tre aflabla. Ĉi tiu knabineto ĵus prenis en la oficejo de omnibusoj numeron por Laurbeto. Per ŝia kostumo, ŝia irmaniero, ŝiaj etaj afektaĵoj, iu informita pri la metiejoj kaj stratoj de Parizo povis senerare determini la socian situacion de la knabineto. Ŝi estis eta metilernantino, kudristineto de modisto.

Tre bruna kun grandaj nigraj okuloj, kiujn niaj avoj nomis petolaj okuloj, vestitaj de eta printempa tualeto, afabla kaj simpla, ĉar tio okazis dum unu el tiuj belaj tagoj kiuj anoncis la finon de la pasinta aprilo, la eta modistino montris sian malpaciencon. De tempo al tempo, ŝi rigardis sian kartnumeron, kvazaŭ ĉi tiu vido devus akceli la alvenon de la atendata tramo.

Post du minutoj, unu alvenis. Estis la ĉokolada tramo, placo de la Stelo-Laurbeto, preskaŭ malplena. Mi imagis vidi mian etan vojaĝantinon avide sin ĵeti. Ŝi nenion faris.

Kun disdegna paŭto, ŝi lasis ĝin pasi sen honori ĝin per sia ĉeesto. La sekvan minuton alvenis la pajloflava tramo Trokadero-Laurbeto; sed ĉi tiu estis tute plena. La juna knabino faris malesperan geston.

Poste estis denove la vico de la ĉokolada tramo, kun multaj malplenaj sidlokoj. Sama disdegno al ĉokolada tramo.

Mi ja, kiun ĉi tiu konduto amuzis kaj scivoligis, volonte rezignis mian vicon por ĉeesti al elnodiĝo.

Fine, la pajlkolora tramo. Estis du liberaj sidlokoj sur la imperialo. Ni sturme prenas ilin, la knabineto kaj mi radiantaj.

Ni ne eĉ atingis la haltejo de park Monso kiam ni jam estis malnovaj amikoj, kaj kiam mi klarigis al ŝi ke la du koncernaj tramoj havis saman utilon, ĉar ili havis saman itineron kaj saman cellokon, ŝi afable respondis al mi :

- Mi bone scias, sinjoro; sed tiu de Trokadero pli bone taŭgas kun mia vizaĝkoloro.

- Nu, kapitano Delapeto, ĉu ni havos pluvon hodiaŭ ?

- Mi tuj diros al vi… Se la ventoj fariĝas kontraŭflue dum la tajdo, tio povus esti akvo…

- Kaj se la ventoj ne fariĝas kontraŭflue ?

- Tio ne estus signo de seka vetero.

Ne insistu, alie vi ne kapablus eltiri ian pli precizan informon de la bona Delapeto, kiun ni honoras per la nomo de kapitano, kvankam li estis, maksimume, mastro de trampa navigado.

Delapeto estas konfuza kaj nedecida meteologo kiu aŭguras pluvon kaj belan veteron sen iam ajn sin kompromiti.

Cetere, li forlasis la maristaron en kiu li estis nur senvalora ornamaĵo, por sin instali kiel limonadisto en Havro, sur la Granda Kajo (Drinkejo de la Ŝiparo). Dum tajda tempo, klientoj alfluas al lia domo, avidaj preni lastan trinkaĵon antaŭ ol enŝipiĝi al Truvilo, Honfloro aŭ Kaeno.

Delapeto, afabla kaj serioza, kun viŝilo sur la brako, kontemplas la oferverŝojn de ĉi tiuj bravaj homoj. Nenio en la mondo, eĉ dum la pinto de la premo, decidigus lin servi nuran vermuton. Sed kiam la maro komenciĝas malaltiĝi kaj la lasta boato estas forveturita, Delapeto sidiĝas sur sia teraso kaj, viŝante sur sia frunto imagan ŝviton, eldiras kun ellaciĝo : "Ankoraŭ iu tajdo farita !"

Homoj kiuj navigis kun li, asertas al mi ke li neniam estos tiel miriga limonadisto kiel li estis stranga maristo.

Kaj, pri ĉi tiu temo, sennombraj anekdotoj abundas. Ĉar, sen ke li konscias pri tio, Delapeto eniris vivanta en la legendon. De Diepo ĝis Ŝerburgo, estas al tiu kiu rakontos sian anekdoton.

Iam, Delapeto eliris el la haveno de Honfloro kun sia slupo, la Bona Savanto, celanta al Kaeno. Post kelkaj minutoj, la vento tute kvietiĝis; ĉar la fluo estis kontraŭa, Delapeto ordonis "Ankru !" kaj oni ĵetis la ankron.

Vesperiĝanta, la brizo malvarmetiĝis. Nia amiko hisigis la velojn kaj, kiel bona knabo kia li estas, permesis al siaj du matrosoj iri enlitiĝi.

- Mi ne estas dormema, li diris, mi restos ĉe la stirilo; se okazos ia novaĵo, mi alvokos vin.

Morgaŭon, ĉe tagiĝo, unu el la viroj supreniris sur la ferdekon kaj eligis hurlon de miro.

- Sed, pro Dio, Kapitano, ni ne moviĝis ekde hieraŭ vespere !

- Kio, ne moviĝis ? rebatis trankvile Delapeto. Se ne estus tiel frue, mi dirus al vi ke vi estas ebria, kompatinda knabo mia.

- Sed certege ne, Kapitano, ni ne moviĝis… Jen ni estas ankoraŭ ĉe la marbordo de Vazuio.

- Damna simiino, estas vere !… ni eble grundis ?

Ni sondis. Almenaŭ dek klaftojn da akvo !

Delapeto nenion komprenis pri tio kaj kredis al sorĉaĵo, kiam li subite memoris ke li la antaŭtagon forgesis nur unu aferon, levigi la ankron !

Alian tagon, Delapeto veturis alvale laŭ la rivero de Bordozo kun la skuno Maria-Emilio, ŝarĝita de vino por Vaneo. Preskaŭ flank’al flanke navigis granda trimastulo. La konversacio komenciĝas inter la du kapitanoj.

- Kaj kien vi tiel iras ? diris Delapeto.

Knarado de pulio malhelpis ĉi-lastan, iom duonsurda, aŭdi la respondon. Li demandis al sia ŝipknabo :

- Kien li diris ke li iras ?

- Al Vaneo.

- Ha nu, tio tre oportune okazas. Ni sekvos lin. Estas fulmotondre por iri tien. Iam mi eraris, mi eniris Loriento, kredante esti en Vaneo.

Kaj li ekfaris disponojn por sekvi la trimastulon, je distanco de kelkaj kabloj. Estis fine de decembro.

Post kelkaj tagoj de navigado, la varmo fariĝis troa. Delapeto demetis sian trikotaĵon, poste sian ĉemizon el flanelo.

- Damna simiino ! Neniam mi vidis tian veteron dum Kristnasko !

Tamen, la vojaĝo ŝajnis al li iom longa. Malgraŭ tio, ni havis bonan malantaŭan venton. La varmo fariĝis neeltenebla kaj Delapeto vere opiniis ke estis stranga monato de januaro. Dolĉa akvo mankanta, la ŝipanaro trinkis la bordozan vinon de la kargo. Fine, oni signalis teron. Pirogoj ŝarĝitaj de nigruloj albordiĝis ĉe la Maria-Emilio.

Delapeto komencis maltrankviliĝi. Ĝi tute ne similis al Morbihano, ĉi tiu marbordo. Li kredis esti en Vaneo… Li estis en Havano.

Se ĉi tiu aventuro ŝajnas al vi iom neverŝajna, estas ĉar vi ne konas Delapeton. Kun ĉi tiu hardita maristo, nenio neeblas.

Kompatinda maljunulo ! Kiam mi pensas ke mi parte kaŭzis lian morton, ĉi tiu penso premas mian koron.

Kaj tamen, mi diras al mi ke se li ne mortintus pro tio, li mortintus pro io alia, kaj poste iom pli frue, iom pli poste… Li estis milda maljunulo, tre kontempla kaj senlime ebria.

- Tuj kiam mi havos du soldojn, li konfesis kun la plej granda afableco, estas por meti du soldojn da al'holo en mian ventron.

Li iam estis en agrabla situacio. Sengrava bonhava farmisto, li edziĝis kun juna kaj beleta kamparanino kiun li bone amis, sed… la al'holo !…

Li elspezis ĉion, lian bienon, lian monon, la doton de lia edzino.

- Mi ne estis farita por kultivi la teron, li diris; tio kio bezonintus al mi, estis la mar’.

Kaj eble tio estis vera.

Mi ofte renkontis, en mia normanda lando, bluokulajn kamparanojn kiuj ne ŝatis la teron kaj kiuj sentis sin turmentataj de aspiroj al alta maro, sendube kelkaj gutoj da malnova sango de skandinava korsaro kiuj pulsis en iliaj arterioj.

Kiam li atingis la finon de siaj monrimedoj, li venis al urbo kaj fariĝis fiŝkaptisto per sak-reto. La sak-reto estas pli malpli granda reto disetendita inter du bastonoj kiujn oni puŝas antaŭ si paŝante en la akvo.

Kiam la tajdo alfluis, li vendis sian malgrandan stokon da salikokoj, aĉetis nekredeblajn kvantojn da juniperbrando, da tiu fia juniperbrando pri kiu havenurboj ŝajnas havi monopolon, kaj li estis kontenta.

Sed, kun la aĝo, alvenis reŭmatismoj, kaj la sak-reto fariĝis nepraktika por li. Estis dum tiu epoko kiam mi konatiĝis kun li. Li instalis sin kiel sablokomercisto.

Malnova amiko al li, ĉarfaristo en najbara vilaĝo, kredite fabrikis por li ĉarumon. Dio ! Kia bela ĉarumo ! Granda, larĝa, fortika, bone ruliĝanta, portante sen plendi la plej impresajn ŝarĝojn, ĝi estis konsiderinda ĉarumo.

Tial ĉar li ŝatis ĝin ! por protekti ĝin kontraŭ malsekeco, li zorge ŝmiris ĝin per karbogudro, poste opiniante ĝin tro malgajiga, li blue farbis ĝin. La bluo verŝajne ne estis sufiĉe firma, ĉar je la unua ekpluvego, ĝi tute malaperis.

Tiam patro Grapinelo (ni tiel nomis lin, kaj mi neniam sciis ĉu ĝi estis kromnomo) havis genian ideon. Li kolektis sur la strando ĉiujn sardinajn skatolojn kiuj troviĝis tie, distranĉis ilin, kaj alnajlis la pecojn al sia kara veturilo. Ne unu kvadrata centimetro kiu ne estis kovrita de la valora metalo.

Ĉar ĝi ĉiam estis zorgege elfrotita, ĝi aspektis kiel ĉarumo el arĝento, kaj multaj fremduloj estis mirigitaj de ĝi.

Per du aŭ tri vojaĝoj de sablo, lia labortago estis farita. Des pli ĉar liaj elspezoj ne estis gravaj. Neniu lupago, ekzemple. La administracio malavare fordonis al li malnovan kabanon de dogano kavigitan en la klifo.

Li ornamis sian hejmon kiel li ornamis sian ĉarumon. Ĉiuj ladskatoloj de sardinoj kiujn oni manĝis en la lando dum unu jaro estis uzitaj.

Kiam la suno trafis la klifon, oni vidis lian dometon je tri leŭgojn marmeze, kaj multaj maristoj kiuj marmeze preterpasis, kredis al nova sistemo de tagaj lumturoj.

Krom sia pasio por al'holo kaj sia ĉarumo, li sin fordonis al tria adorado, tiu de musk-rozojn. Ĉi tiu maljuna vagulo, ĉifonvestita, senvalora, neniam eliris sen malgranda bukedo da muskrozoj ĉe sia butontruo. Li ame kultivis ilin ĉirkaŭ sia malgranda kabano, kaj mi ankoraŭ memoras pri lia malespero iun tagon kiam dika ekvinoksa tajdo forprenis lian plantaron.

Iun nokton, kiam ni revenis de Havro per pirogo, kun kelkaj kamaradoj, ni havis ideon, pasante sub la klifo de Vazuio, veki Grapinelon. La maro estis alta, kaj ni estis disigitaj de la strando je sesdekkelke da metroj.

- Hoj ! Grapinelo ! Ĉu vi venas trinki glaseton ?

Tuj ni aŭdis la maljunan, rompitan voĉon de Grapinelo :

- Atendu mar’ ! Jen mi !

La ideo leki iom da al'holo sufiĉis por veki lin, kaj ni vidis lin eniri la ondojn, kiel kiam li iris kun la sak-reto.

Tute tremante, li albordiĝis la ŝalupon. Ni transdonis al li ladbotelon da rumo kiun li avide tute eltrinkis.

- Bonan vesperon, Grapinelo.

Li dankis nin kaj reiris direkte al klifo. Post kelkaj remadoj, ni perdis lin el vido.

La morgaŭon, oni trovis lian kadavron dum malalta maro, tute enŝlimigita, kun bukedo da muskrozoj enmane.

Feliciano apartenis al tiu speco de homoj kiuj, naskitaj por ĉiuj ĝojegoj de la vivo, ŝajnas esti fariĝintaj farantoj de siaj propraj malfeliĉoj.

Juna, ne malbona knabo, tute ne stulta, dotita de agrable grava riĉaĵo, plivole inklina helblue vidi aferojn, Feliciano enuis en la vivo. Unu el liaj plej obstinaj fiksaj ideoj estis ke virinoj ne povis ami lin por li mem. Pro tio, rankoro kaj ridinda spirito de ĉikano koncerne la virinoj, kiujn li tamen adoris.

Iun vesperon, kiam li enuis iom pli ol kutime, Feliciano eniris en unu el tiuj malgrandaj lirikaj dancadaj vesperfestoj kiuj estas nomataj la Stelo, la Fajrero, la Braĝo, ktp., ktp.

Tiu ĉi estis nomata La Brileto, por iom ŝanĝi, kaj konsistis el junuloj de ambaŭ seksoj, apartenantaj al la komerca burĝaro.

La virjunuloj laŭvice suriris sur malgrandan scenejon situanta funde de la ĉambro, poste, tie deklamis versojn aŭ kantis kantojn. Antaŭ la emociita okulo de la patrinoj, kelkaj junulinoj faris same.

Tio ne estis el freneza artista meznivelo; la ritmo ofte perdis siajn rajtojn, kaj la rimoj, la kompatindaj rimoj, ŝajnis petegi prezentadojn kun profitoj, aŭ almenaŭ malgrandan monkolekton fine de la vesperfesto. Sed, ne gravas, la homoj ŝajnis multe amuziĝi.

Estis nur du homoj kiuj ŝajnis malmulte ĝui la ĝeneralan ĝojegon, Feliciano kaj granda, blonda junulino kun nigraj okuloj. Blonda el cindroblonda koloro, kun varma nuanco; nigraj okuloj, tre grandaj kaj tre nigraj. Ĉi tiu junulino fortege distingiĝis de la burĝa etoso de ĉi tiu kunveno.

Feliciano alproksimiĝis. Tre nature, la junulino parolis :

- Vi ne ŝajnas multe amuziĝi ĉi tie, sinjoro ?

- Mi estis forkuronta, fraŭlino, kiam mi ekvidis vin.

- Ha ! Tio estas afabla… Kaj nun ?

- Nun mi restas.

- Ĉu dum via tuta vivo ?

- Dum la tuta via, se vi volas.

Tio estis tute stulta, sed la junulino tamen ŝajnis ravata.

La lirika parto de la vesperfesto estis finiĝonta. La lasta komizo eligis la lastan monologon, kaj jam aktivaj junuloj forpuŝis funden la seĝojn por lasi lokon por la dancoj. Feliciano dancis kun la fraŭlino, denove dancis kun ŝi, kaj li sciiĝis ĉion.

Ŝi estis nomita Viktorina, tute kiel la patrino de la princo de Kimrio, orfino, bonedukita, kun sentema kaj delikata naturo, kaj kiel ŝi enuis en tiu mondumo ! Ne, vi ne povas imagi tion.

Ŝi venis kun amikinoj. La amikinoj reiris sen ŝi. Feliciano estis feliĉa, senlime, dum ok tagoj. Viktorina, ĉarmigita.

Kaj poste, lia kompatinda fiksa ideo denove kaptis lin.

- Sed fine, eta Viktorina mia, diru al mi kial vi tiel facile sekvis min tiun vesperon ?

- Vi aspektis tiel malĝoja !

Indigno de Feliciano.

- Sed mi tute ne estas malĝoja. Tiun vesperon, mi travivis neklaran melankolion esti nomata Feliciano, kiel Sro Ŝampsoro. Jen ĉio.

Kaj ekde tiu momento, Feliciano tute sin forlasis al sia denaska bonhumoro. Viktorina daŭrigis ami lin.

- Kaj nun, iam demandis Feliciano, iom diru al mi, kial vi amas min ?

- Mi amas vin… ĉar vi estas tiel amuza.

- Amuza ?

La dua furiozo de Feliciano.

- Ne, mi ne estas amuza, li deklaris. Mi sentas min plenkontentan esti nomata Feliciano, kiel Ropso. Jen ĉio.

Preskaŭ ĉiun semajnon, la sceno renoviĝis.

Iam, Viktorina ame enŝovis siajn malgrandajn manojn en la maldikajn, longajn kaj abundajn harojn de Feliciano. Per voĉo milda kiel kareso :

- Mi amas viajn harojn, ŝi diris.

En la sama vespero, Feliciano revenis hejmen, kun kapo razita kiel tiu de arabo. Estis admirkrioj fare de Viktorina :

- Ho ! Kiel vi tiel estas ĉarma ! Ĝi ŝajnas tre milda broso.

Kaj ŝi frotigis sian vangon, sian beletan, lanugan vangon, kontraŭ la tre milda broso de sia amiko. Feliciano, tute konfuzita de ĉi tiu ĉarma obstineco, iam eligis krudan kaj stultan vorton :

- Ĉu vi volas ke mi fronte diru al vi tion kion vi trovas plej bonan ?… Nu ! Tio estas mia mono.

Ĉi-foje, Viktorina kontentiĝis levi la ŝultrojn kaj murmuris, tre dolorigita : "Idioto !"

Feliciano decidis scii la veron pri tiu afero. Li petis sian notarion sendi al li katastrofan leteron.

- Kompatinda Viktorina mia, mi havas malĝojan novaĵon por sciigi al vi. Mi estas ruinigita, ruiniĝinta ĝisfunde.

Viktoria sin ĵetis al kolo de sia amanto.

- Ha ! Kiel mi estas feliĉa, kiel mi estas feliĉa !

- Kiel do, feliĉa ?

- Ho ! Jes, tre feliĉa ! Ĉar nun vi eble kredus ke mi amas vin… por vi mem.

Feliciano kredis ŝin kaj edziĝis kun ŝi. Ili estis tre feliĉaj kaj havis tiom da infanoj, tiom da infanoj ke ili baldaŭ rezignis nombri ilin.

Trankviliĝu, parizanoj, ne estas pri la terura markizo kun arĝenta plato sur la ventro kiun mi volas paroli al vi.

Civilece, mia Galifeto ne estas iu Galifeto. Li estas nomita… ĉu mi iam scios tion ? Kaj kio gravas ? Mia Galifeto plenumas la liberalan profesion de dekliv-helpanto.

Li estas unu el tiuj humilaj ŝtatoficistoj kiuj, akompanataj de vigla tirĉevalo, atendas ĉe la piedo de parizaj deklivoj la omnibusojn, etulajn aŭ dikulajn.

La deklivo estas kruta. La jungitaro, normala, sufiĉa por ebenaj vojoj, estas malsupre sia tasko por la deklivoj (po n centimetroj por metro). Sed la fortika tirĉevalo, kuraĝa kaj ĉiam preta, streĉas siajn fortojn. Hot !

La dekliv-helpanto ne estas brila ŝtatoficisto, sed li estas utila dungito.

Jen de longe mi konas Galifeton, sed mi perdis lin el vido. Mi tute ĝojis revidi lin, sur strato de la Martiroj, ligita al trenveturilo de la Halo de Vinoj ĉe placo Pigalo. Ankaŭ li ĝojis revidi min.

Mi konas la vundan punkton de Galifeto, kaj malmorale, mi stimulas ĝin. Galifeto frandas absinton. Ĝi estas gusto kiun li akiris en Afriko, dum la fora pasinteco kiam, brila serĝento de la ĉasisto, li konkeris Alĝerion kun Bugeodo. Ha ! La bona epoko !

Ĉi tiu afrika ekspedicio restis la granda memoraĵo de Galifeto. Kiam li parolas pri tio, oni vidas tremi liajn longajn blankajn lipharojn, kaj li diras kun komunikiĝema emocio : "Ha ! Sinjoro !…"

Lia eterna bedaŭro estos esti elirinta el la armeon, ĉe lia finita tempo. Ha ! Se nur li restintus, sinjoro !…

Kontrolisto de la kompanio, malnova amiko de Galifeto, rakontis al mi lian historion.

Du jarojn post lia foriro el la regimento, Galifeto ripetis al ĉiu kiu volis aŭdi lin : Se mi restintus, mi nun estus subleŭtenanto.

Kelkajn jarojn pli poste, li sin promociis al leŭtenanto, poste al kapitano, kaj de tiam lia promocio rapide progresis.

La unuan fojon kiam mi ja vidis lin, li ne kaŝis al mi ke je la tiama horo li estus divizia generalo, se li restintus.

- Eble komandanto de korpuso, mi kompleze aldonis.

- Probable.

Kaj, en si mem, Galifeto evidente diris al si ke li ne aspektus pli malbone ĉe la Elizeo ol Sro Grevio. Sed jen, li devintus resti !

La imago multe mildigas la bedaŭrojn de Galifeto, kaj se mi foje pagas absinton al la brava dekliv-helpanto, tio estas ne por alia celo.

Lia omnibuso surprenirigita, li surseliĝas Sidion (tiel li nomis la fortikan tirĉevalon memore al antaŭa batalĉevalo de Afriko), kaj kun dekstra pugno sur la femuro, ankoraŭ bona rajdanto, li malsupreniras la straton de la Martiroj, kun la spirito tien.

Kelkfoje, malgraŭ la nekontestebla malpermeso de la estroj, li komencas mallongan trotadon, kaj ĉe tiu momento, vi multe mirigus lin asertante al li ke li ne estas paradvestita, akompanata de riĉa stabo, sekvata de sennombraj eskadroj de viglaj ĉasistoj kaj seriozaj spahioj.

Kaj poste, jen Pigalo ! La fino de la revo ! Hot, Galifeto ! Hot, Sidio ! Grimpu la afliktan travivaĵon de la realeco.

La imagpovo estus la plej granda bono de la vivo, se ĝi ne havus la malavantaĝon perdigi ilian oficon al tiuj kiuj dorlotas ĝin. Galifeto ne plu estas dekliv-helpanto.

La Ĝenerala Kompanio de Omnibusoj juĝis devi maldungi ĉi tiun maljunan serviston, tamen ne sen malgranda pensio.

Galifeto asertis al mi ke tio estis pro liaj orleanismaj opinioj. (Kiam oni vivis dum du jaroj kun la duko de Omalo, kredu min, rajdante flank’al flanke !)

Sed mi scias ke estas alia kaŭzo, pli senpera ol ĉi tiuj monarkismaj tendencoj. Iun tagon, Galifeto supreniris laŭ la strato de la Martiroj, kiam la bruo de tamburoj kaj klarionoj eksplodis sur la bulvardo Roŝeŝuarto. Iu regimento preterpasis !

La sango de Galifeto ekbolis.

La regimento marŝis tie tute proksime. Galifeto supreniris la straton kiu apartigis lin de la soldatoj. Li sekvis ilin vojpeceton, nur vojpeceton, poste alian vojpeceton, kaj de vojpeceto al vojpeceto, ankoraŭ rajdanta la kuraĝan Sidion, gaje ekscitita de la militfanfaroj, li alvenis ĝis la pafkampo de Vinceno.

Li revenis al la staloj de la Kompanio tre malfrue, kun iom klinita kresto, sed ravita pro sia tago.

Nun li revenis al civila vivo. Tamen li ankoraŭ havas belajn tagojn. Mi renkontis lin ĵaŭde, sur la avenuo Trudeno. Instruiga bataliono trejniĝis.

Galifeto, kun malnova pluvombrelo en la mano, kvazaŭ sabro, iris de plotono al plotono, kun kuntiritaj brovoj, solena kaj multokupa. Li ankoraŭ estas generalo, kompreneble, sed tio tamen iom ofendas lin esti nun en la infanterio.